در خبرنامه دانشنامه تاسیسات عضو شوید

و آخرین اخبار سایت را در ایمیلتان دریافت کنید

جاذب هاي رطوبتي (Dseiccant)

5 رای3.25 

 مواد رطوبت گير , در رطوبت گير هاي خطوط لوله مكش و مايع سيستم هاي سرد آننده قرار مي گيرد تا محتويات آبي و رطوبتي سيستم را جذب آند .بعضي از مواد رطوبت گير و جاذب رطوبت معمول عبارتند از :                              

1-   آلوميناي فعال شده . 

2-   سولفات آلسيم.

3-   سيليكاژل.

4-   آلوميناژل.

5-   شبكه توري (سرند) بسيار ظريف و مولكولي.

بيشتر اين رطوبت گيرها ,رطوبت , رسوبات و اسيد هاي مواد سرما زا را جذب مي آند .رطوبت گير ها معمولا در مسير لوله حامل مايع سرما زا و در نزديكي سوپاپ آنترل جريان ماده سرما زا قرار مي گيرند . اين مواد و وسايل بايد حتي الامكان در جاي خنك قرار گيرند .زيرا گرما مي تواند باعث جدا شدن مجدد رطوبت از آن ها و مخلوط شدن آن با ماده سرما زا شود . 

رطوبت گير حامل مايع سرما زا بايد در حالت عمودي سوار شود و ماده سرما زا از پايين به بالاي آن جريان يابد . اين رطوبت گيرها تا زماني آه قدرت جذب رطوبت خود را از دست نداده اند در مدار باقي مي مانند . 

پس از پيش آمدن سوختگي سيم پيچ هاي موتور , معمولا يك واحد رطوبت گير بزرگ در مسير لوله برگشت به آمپرسور قرار داده مي شود . اين رطوبت گير ها نيز به حالت عمودي سوار شده و جريان مايع سرمازا در آن ها از بالا به پايين است تا امكان عبور روغن از آن آسان تر باشد . رطوبت گير هاي لوله برگشت را معمولا پس از پايان نظافت داخلي سيستم, از خط خارج مي آنند . رطوبت گير هاي اشباع شده را نبايد با گرم آردن فعال نمود. 

راندمان يك دستگاه سرد آننده تجارتي تا حد زيادي به نظافت داخلي آن بستگي دارد . فقط روغن و ماده سرما زاي تميز و عاري از رطوبت بايد در سيستم جريان داشته باشد . تمام ذرات خارجي و رطوبت آب بايد از ماده سرمازا جدا گرديده و يا در محلي آه ايجاد مزاحمت و ضرر به دستگاه ننمايند جمع گردد . 

براي اين منظور از طوري هاي سيمي , فيلتر ها و انواع مواد جاذب آب استفاده مي شود . اين قطعات ممكن است به صورت جداگانه در سيستم قرار گيرند و يا همگي در يك مجموعه جمع شوند . 

اگر مواد جاذب رطوبت ظرفيت آافي براي جذب بيشترين و آمترين حد محتوي رطوبت داشته باشند و آاملا احياء شده باشند مي توانند ماده سرما زا را عاري از رطوبت و تميز نگه دارند . رطوبت گير معمولي , آه مايع مستقيما از آن عبور مي آند , از يك لوله (برنجي , مسي , فولادي ) مملو از مواد شيميايي جاذب رطوبت تشكيل شده است . در اين رطوبت گير عمل جذب رطوبت مستقيم و بدون تغييرات شيميايي است , مانند آلوميناي احياء شده يا سيليكاژل و يا همراه با آمي تغييرات شيميايي است , مانند سولفات آلسيم .  

در هر دو انتهاي لوله معمولا يك فيلتر نصب مي شود و اتصال لوله  يا لاله اي است و يا لحيم آاري . يك نوع از رطوبت گير هاي متداول براي هميشه در مسير لوله مايع باقي مي ماند و فقط محفظه ماده شيميايي آن تعويض مي گردد .  

متداول ترين مواد جاذب رطوبت عبارتند از آلوميناي احياء شده نوع H  يا F  , سيليكاژل و سولفات آلسيم . آلروآلسيم زماني به فراواني مورد مصرف بود . ولي امروزه به مقادير زياد مصرف نمي شود . رطوبت گير ها معمولا در خطوط حامل مايع نصب مي شوند . رطوبت ماده سرما زاي 12-R بايد تا حد 15 قسمت رطوبت در يك مليون و رطوبت 22-R  تا 25 قسمت در يك مليون قسمت ماده سرما زا به بالا است . تجربه نشان مي دهد آه اگر مقدار رطوبت در سيستم از 25 قسمت رطوبت در يك مليون قسمت ماده سرمازا آمتر باشد , احتمال زنگ زدگي, تجزيه روغن و سوختن موتور تقريبا به طور آامل از بين مي برد . در موقع تميز آردن يك سيستم سرد آننده چهار آار مهم و ضروري و اساسي زير بايد انجام شود:  

1-گرفتن آب  

2-   گرفتن اسيد 

3-   خارج آردن ذرات جامد  

4-   داشتن وسيله اي آه نشان دهد آار جذب رطوبت تمام شده است  

رطوبت گير ها معمولا سه آار اول را انجام مي دهد و براي انجام قسمت چهارم عمليات به وجود يك رطوبت سنج نياز است . چون روغن رطوبت خود را به آهستگي از دست مي دهد و عايق سيستم هاي بسته احتمالا مقداري رطوبت در طول زمان رها مي آند. رطوبت گير ها بايد براي هميشه در سيستم باقي بمانند .

دستگاه هاي رطوبت گير مانند يك اسفنج عمل مي آنند , ولي اگر آوچك باشد , هنگامي آه آاملا اشباع شود , نخواهد توانست رطوبت ماده سرما زا را آاملا جذب نمايد .استفاده از رطوبت سنج تنها راه امن آگاهي از اين وضعيت است , به خصوص در مورد دستگاه هاي تهويه هوا آه يخ نمي زنند . 

رطوبت نماهاي مختلفي وجود دارند . يك نوع آن در صورت مرطوب بودن سيستم در حد خطرناك , به رنگ صورتي در آمده و در صورت ايمن بودن سيستم از نظر مقدار رطوبت به رنگ آبي در مي آيند . رطوبت گير هاي ماده سرمازاي      22- R بايد سه تا پنج برابر رطوبت گير هاي مخصوص ماده 12- R براي مقادير مساوي ماده سرمازا باشند .هر چه ظرفيت جذب و حلاليت آب در ماده سرمازا بيشتر باشد, رطوبت گير بزرگ تري مورد نياز خواهد بود . 

فيلتر ها معمولا در لوله مكش و براي جلوگيري از ورود ذرات بزرگ تر از 5 ميكرون به آمپرسور نصب مي شوند. 

فقط دو ماده حق دخول به يك سيستم سرد آننده را دارند , يكي ماده سرمازاي تميز و عاري از رطوبت و ديگري روغن خوب و خشك ( عاري از رطوبت) . سيستم بسته اي آه تميز , عاري از رطوبت و اسيد باشد تقريبا به مدت نامحدود بدون زنگ زدگي , يخ بندان ,تجزيه روغن و يا سوختن موتور آار مي آند و در چنين سيستمي اصولا چيزي براي پالودن و صاف آردن وجود ندارد و گرفتگي مسير غير ممكن است . يك سيستم تميز و بدون رطوبت و اسيد , سال ها به صورت نو و بدون عيب , مانند زمان تحويل از آارخانه باقي مي ماند . سيستمي طبيعي است آه خشك و تميز باشد . يك سيستم آثيف بايد يك سيستم ناقص تلقي شود , درست مانند مواردي آه نشيمن سوپاپ , سوپاپ يا شاتون , پيستون آن خراب باشد . 

بهترين راه اطمينان از مرطوب نبودن سيستم استفاده و اعتماد به رطوبت نماي سالم است .

 

 

 

حسین مقدم سپهر
نویسنده :: حسین مقدم سپهر
شبکه های اجتماعی